پایان نامه بررسی کارکرد و معنای تکواژ «وا» در بعضی از تفسیرهای کهن قرآن به زبان فارسی


     دانشگاه آزاد اسلامی واحد رشت

دانشکده علوم انسانی

گروه آموزشی زبان و ادبیات فارسی

                     پایان­نامه تحصیلی جهت اخذ درجه کارشناسی ارشد  M.A.                            رشته: زبان و ادبیات فارسی

عنوان پایان­نامه :

بررسی کارکرد و معنای تکواژ «وا» در بعضی از تفسیرهای

کهن قرآن به زبان فارسی

استاد راهنما:

 دکتر جهاندوست سبزعلی­پور

شهریور 1393

برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده پایان نامه درج نمی شود

(در فایل دانلودی نام نویسنده موجود است)

تکه هایی از متن پایان نامه به عنوان نمونه :

(ممکن است هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود ولی در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل است)

فهرست مطالب:                                                                  صفحه

                                                                       

چکیده  ………………………………………………………………………………………………………………  1

فصل اول: کلیات تحقیق

۱-۱   مقدمه ………………………………………………………………………………………………………..  ۲

1-2   بیان مساله …………………………………………………………………………………………………… 6

1-3   سؤال  تحقیق …………………………………………………………………………………………….  9

1-4   اهمیت و ضرورت تحقیق ……………………………………………………………………………. 9

1-5   پیشینه­ی تحقیق …………………………………………………………………………………………. 10

1-6   اهداف تحقیق …………………………………………………………………………………………..  ۱۱

1-7   فرضیه­های تحقیق ……………………………………………………………………………………..  ۱۱

1-8  روش تحقیق ……………………………………………………………………………………………..  ۱۲

1-9  حدود و قلمرو تحقیق …………………………………………………………………………………  ۱۲

فصل دوم: بنیاد نظری،زبان فارسی

۲  زبان­ فارسی، اجزای زبان، ……………………………………………………………………………….   ۱5

۲-۱  زبان­شناسی …………………………………………………………………………………………………. ۱۵

۲- ۲  پیدایش و تکامل زبان …………………………………………………………………………………  18

۲-۳  زبان چیست؟ ……………………………………………………………………………………………… ۲۱

۲- ۴  زبان فارسی ………………………………………………………………………………………………  ۲۳

۲- ۵  اجزای زبان ……………………………………………………………………………………………….  ۲5

۲- 5-1  واحدهای دستوری …………………………………………………………………………………  ۲6

۲- 5-2  واج­شناسی ……………………………………………………………………………………………. ۲8

۲-5-3   واژه شناسی …………………………………………………………………………………………… ۲8

۲- ۱- ۹   تکواژ …………………………………………………………………………………………………. 30

۲- ۱- ۱۰  وندها ( پیشوند، میانوند، پسوند) …………………………………………………………… ۳2

۲- ۲  ویژگی­های کلی تفاسیر و ترجمه­های کهن …………………………………………………….. ۳4

فصل سوم: حدود و قلمرو تحقیق، تفاسیر و ترجمه­های قرآن

۳- ۱  ویژگی­های تفاسیر و ترجمه­های قرآن به زبان فارسی کهن ……………………………….. ۳7

۳- ۲  علم تفسیر …………………………………………………………………………………………………  ۳9

۳- ۳  معرفی تفاسیر و ترجمه­های قرآن ………………………………………………………………….. 42

۳- ۳- ۱  تفسیر طبری …………………………………………………………………………………………  42

۳- ۳- ۲  تاجُ التّراجِم فی تَفسیرالقرآن لِلاَعاجِم ……………………………………………………….. ۴4

۳- ۳- ۳  ترجمه اسباب­النزول (ترجمه ذکاوتی) ……………………………………………………… ۴6

۳- ۳- ۴  شواهد­التنزیل لقواعد­التفضیل …………………………………………………………………… 47

۳- ۳- ۵  تفسیر نسفی …………………………………………………………………………………………. ۴9

۳- ۳- ۶  روض­الجنان و روح­الجنان فی تفسیر­القرآن ……………………………………………….. 50

۳- ۳- ۷  کشف­الاسرار و عده­الابرار ………………………………………………………………………. ۵2

۳- ۳- ۸  الستین­الجامع لطائف­البساتین (قصه یوسف) ………………………………………………. 53

۳- ۳- ۹  ترجمه مجمع­البیان فی تفسیر­القرآن ………………………………………………………….. 53

۳- ۳- ۱۰  خلاصه تفسیر ادبی و عرفانی قرآن مجید ………………………………………………… ۵5

۳- ۳- ۱۱  معارف برهان­الدین محقق ترمذی …………………………………………………………… ۵5

۳- ۳- ۱۲  تفسیر شریف­البلابل و القلاقل ……………………………………………………………….. ۵6

۳- ۳- ۱۳  تفسیر حدائق­الحقائق ……………………………………………………………………………. ۵6

۳- ۳- ۱۴  تفسیر منهج­الصادقین فی الزام­المخالفین …………………………………………………… ۵8

۳- ۳- ۱۵  ترجمه قرآن (دهم هجری) ……………………………………………………………………. ۵9

۳- ۳- ۱۶  تفسیر مواهب علیه ………………………………………………………………………………  59

۳- ۳- ۱۷  ترجمه قرآن دهلوی …………………………………………………………………………….. 60

۳- ۳- ۱۸  تفسیر صفی­علیشاه ………………………………………………………………………………  62

 

فصل چهارم: داده­های تحقیق، بررسی تکواژ «وا»

۴  بررسی کارکرد و معنای تکواژ «وا» در بعضی از تفسیرهای کهن قرآن به زبان پارسی

۴- 1  تکواژ «وا» در متون تفسیری قرآن به زبان فارسی کهن…………………………………….. ۶4

۴- 2  معرفی تفاسیر و فراوانی کاربرد تکواژ «وا»………………………………………………….. ۶5

۴- ۳  تکواژ «وا» از نظر کاربردی و معنایی ……………………………………………………………… ۶9

۴- 4  موارد کاربردی تکواژ «وا» در متون تفسیری

۴- 4- ۱  تکواژ «وا» به‌عنوان حرف عطف ……………………………………………………………… 70

۴- 4- ۲  تکواژ «وا» به‌عنوان پیشوند فعلی …………………………………………………………….. 70

۴- 5  موارد تکواژ «وا» از نظر معنایی در متون تفسیری

۴- 5- ۱  تکواژ «وا» به معنای تأسّف …………………………………………………………………….. ۷7

۴- 5- ۲  تکواژ «وا» به معنای تعجب ……………………………………………………………………  ۷9

۴- 5- ۳  تکواژ «وا» به معنای «با» ………………………………………………………………………… 80

۴- 5- ۴  تکواژ «وا» به معنای «باز» ………………………………………………………………………. 86

۴- 5- ۵  تکواژ «وا» به معنای «به» ………………………………………………………………………… 92

۴- 5- ۶  تکواژ «وا» به معنای «بر» ………………………………………………………………………… 97

۴- 5- ۷  تکواژ «وا» به معنای «برای» …………………………………………………………………….. ۹8

۴- 5- ۸  تکواژ «وا» به معنای «بسوی» …………………………………………………………………… ۹9

۴- 5- ۹  تکواژ «وا» به معنای «در» ……………………………………………………………………….. ۹۹

4- 6  سایر کاربرد­های تکواژ «وا» ………………………………………………………………………… 100

4- 6- 1  تکواژ «وا» به صورت «واپس» و « پس­وا» ………………………………………………… 100

۴- 6- 2  تکواژ «وا» به صورت «پیش وا»………………………………………………………………. 102

۴- 6- 3  تکواژ «وا» به صورت « واسری» …………………………………………………………….. 102

۴- 6- 4  سایر ترکیبات به همراه تکواژ «وا» …………………………………………………………. 103

۴- ۷  تکواژ «وا» در سایر گویش­ها  …………………………………………………………………….. 104

۴- 7- 1  پیشوند­های مرتبط با تکواژ «وا» در ایران ………………………………………………… 104

۴- 7- 2  فارسی تاجیکستان، تکواژ «وا» در زبان تاجیک ………………………………………… 107

۴- 7- 3 فارسی افغانستان …………………………………………………………………………………… 1۰8

فصل پنجم: نتیجه­ و پیشنهاد

۵-۱ نتیجه­گیری و پیشنهاد …………………………………………………………………………………… ۱11

نمودارها:

۱- نمودار فراوانی تفاسیر در قرون متفاوت …………………………………………………………….. 67

2- نمودار فراوانی تکواژ «وا» در تفاسیر و ترجمه­های قرآن ………………………………….. 68

چکیده:

 

دگرگونی­های ساختاری و معنایی واژگان و ترکیبات زبانی، در عرصه­ی پژوهش­های تاریخ زبان، اهمیت بسیار دارد زیرا که ما را در شناسایی اصالت و قدمت زبان مرزوبوممان یاری می­کند. این ترکیبات، در طول زمان، کم‌کم معنای اصلی یا متعدد خود را ازدست‌داده و به معنای مجازی یا محدود­تری به‌کاررفته­اند. ازجمله آن‌ها تکواژ «وا» که در ترکیبات متعددی همراه با فعل­، اسم­، قید، صفت­، حرف‌اضافه و… به­کار رفته­است که در این پژوهش سعی شده ضمن بررسی کاربردی تکواژ «وا»، معانی متعدد آن نیز در ترجمه­ها و تفاسیر قرآن کریم به زبان پارسی کهن­ از قرن ۴ تا ۱۴ هـ. جستجو و سیر تحول آن تا به امروز بیان شود. تا­کنون محققان درزمینه‌ی شناسایی زبان پارسی کهن در متون تفسیری تحقیقاتی داشته­اند که خوشبختانه این روند سیر صعودی پیدا کرده و مورد توجه قرار گرفته­است؛ و این پژوهش نیز در تکمیل همان روند تحقیقی انجام گرفته­است. روش تحقیق به­صورت کتابخانه­ای و استفاده از نرم‌افزار رایانه­ای مجمع­التفاسیر نور انجام پذیرفته­است.

برای دانلود پایان نامه اینجا کلیک کنید