رسالۀ دکتری عرفان، هرمنوتیک، عشق عُذری تحلیلِ تآویلِ نمادها و مضامین اشعار عُذری در متون عرفانی از قرن نخست تا پایان قرن هفتم هجری


متن کامل پایان نامه با فرمت ورد

پایان نامه مقطع کارشناسی ارشد رشته زبان و ادبیات فارسی

دانشگاه علامه طباطبایی

دانشکدۀ ادبیات فارسی و زبان­های خارجی

 

عرفان، هرمنوتیک، عشق عُذری تحلیلِ تآویلِ نمادها و مضامین اشعار عُذری در متون عرفانی از قرن نخست تا پایان قرن هفتم هجری

 

رسالۀ دورۀ دکتری زبان و ادبیات فارسی

 

استاد راهنما

دکتر داوود اسپرهم

 

استادان مشاور

دکتر عبّاسعلی وفایی و دکتر محمّدحسن حسن­زادۀ نیری

برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده درج نمی شود

تکه هایی از متن به عنوان نمونه :

چکیده

موضوع اصلی رسالۀ حاضر، بازکاوی نشانه­های ادب عُذری (یکی از جریان­های شعری و انواع ادبیِ ادبیات عرب مربوط به قرن اول هجری قمری در دورۀ اموی) اعم از نام­ها و نمادها، موضوعات، سروده­های شاعران عذری، و تمثیل­ها و اشاره­های داستانی به احوال دلباختگان عذری (همچون لیلی و مجنون) در برجسته­ترین متون عرفانی فارسی و عربی (اعم از متون مدرسی، و متون خلّاق و هنری) تا پایان قرن هفتم هجری، و تحلیل و بیان چگونگی حضور این نشانه­ها درین متون است. هدف و بلکه دستاورد این رساله در دو حیطۀ ادب تطبیقی و نقد ادبی جدید، تنها نشان­دادنِ تأثیرپذیریِ ادب و عرفان ایران از ادب عرب نیست، بلکه تبیین و نشان­دادن تأثیرگذاریِ متقابل و نقش خلّاقیتِ ادبا و عرفای ایران­زمین در حفظ، حیات، و حرکت ادب عذریِ عرب است. رسالۀ حاضر دارای سه فصل است. در فصل نخست ابتدا با چند مقدمه به بحث چیستیِ حبّ عذری، معرفی شاعرانِ عذری، تعریف و تبیین حبّ عذری، چگونگی پیدایش آن، مراحل آن، و مهم­ترین موضوعاتِ آن بنا به درونمایه­های سروده­های شاعران عذری پرداخته خواهد شد. هدف فصل دوم جستجو و بحث در چگونگیِ حضورِ نشانه­های ادب عذری، اعم از سروده­های شاعران عذری، شخصیت­ها، داستان­ها، و موضوعات ادب عذری، در برجسته­ترین متون صوفیانه و عارفانه تا پایان قرن هفتم هجری است. هدف فصل سوم، اگرچه به­کوتاهی، پرداختن از چه گفتن به چگونه گفتن بوده است. در این فصل با بیان چند مقدمه، به چگونگی حضور این نشانه­ها در متون عارفانه و نیز متون خلّاقِ هنری برمبنای هرمنوتیک و تأویلِ متن پرداخته می­شود تا بنگریم که عرفا و صوفیه (به­عنوان خوانندۀ متن) چه خوانش­های خلّاقانه­ای ازین متون داشته­اند و نیز هنرمندان (به­عنوان مؤلف متن) چگونه از نشانه­های ادب عذری برای گسترش­بخشی به توانشِ تفسیرپذیریِ متن برای دوگونه خوانشِ عاشقانه و عارفانه،  بهره­جسته­اند. در جدولِ پایانیِ رساله نیز سروده­هایی از شاعران عذری را خواهیم دید که این نگارنده موفق به یافتن آن­ها در لا­به­لای متون عرفانی شده و در بیشینۀ موارد برای نخستین­بار نام سرایندگان آن­ها را تعیین کرده است. مهم­ترین دستاورد این رساله (بنا به فصلِ نخست) نشان­دادنِ ریشه­های بسیاری از موضوعات شعر فارسی (خاصه غزل کلاسیک) بر اساس موضوعات متون عذری – و به­تبعِ آن­ها بر اساس متون عرفانی- است. نگارنده برآن است که آشنایی با این آبشخورهای موضوعی و فکری، درک و دریافت خواننده را از بسیاری از موضوعات کلان و پرکاربرد در شعر کلاسیک فارسی (خاصه غزل عاشقانه و عارفانه) به­نحو چشمگیری افزایش می­دهد. و اما دستاورد نهایی این رساله نشان دادن شدت تأثیرپذیری عرفان و ادب ایران از ادبیات عرب نیست؛ بلکه اشاره به توانمندی و خلّاقیت چشمگیر ادبا و عرفای ایران در پرورش، دگردیسی و تکاملِ بخشی از ادبیات عرب است. چنانکه در بخش نتیجه­گیریِ این رساله گفته خواهد شد، به­عقیدۀ این نگارنده ایرانیان در حفظ، حیات و حرکتِ ادب عذری، سهمی بیش از خود اعراب داشته­اند. رسالۀ حاضر را در نهایت می­توان به­نوعی آغازگرِ بحث دربارۀ نقشِ نویسندگان، عرفا و ادبای ایرانی، و خلّاقیتِ ایشان، در حفظِ اشعار، تئوریزه کردنِ موضوعات، تعالیِ اندیشه­ها، سامان­مند کردنِ داستان­ها، و گسترش و درمجموع توانمندساختنِ ادبِ عذریِ عرب دانست.

برای دانلود پایان نامه اینجا کلیک کنید